Er zijn niet veel wijndruiven die zulke verhitte reacties kunnen teweegbrengen als Pinotage. Deze Zuid-Afrikaanse variëteit bij uitstek is een kruising van Pinot Noir en Cinsault (vroeger bekend als Hermitage, vandaar de naam).
Het was Abraham Izak Perold, professor wijnbouw aan de universiteit van Stellenbosch, die in 1925 probeerde om de elegantie en kwetsbaarheid van Pinot Noir te koppelen aan de kracht en robuustheid van Cinsault. Doorgaans produceert de druif fruitige wijnen met aardbeienaroma’s en rokerige toetsen. Ook bananen en exotisch fruit worden genoemd als typerend.
Volgens het verhaal plantte hij vier zaadjes van de kruising in zijn eigen tuin, maar vergat ze daarna.
In 1927 ging Perold aan de slag bij KWV, een bekende Zuid-Afrikaanse wijncoöperatieve. Ondertussen was zijn tuin overwoekerd geraakt. Charlie Niehaus, een onderzoeker die wist van de zaadjes, kon de jonge ranken echter redden.
Ze werden verplaatst naar Elsenburg College, waar ze onder de hoede kwamen van CJ Theron, de opvolger van Perold. Het was pas in 1941 in Elsenburg dat de eerste wijn van Pinotage werd gemaakt. Kort daarna begonnen bekende Zuid-Afrikaanse wijnhuizen, zoals Kanonkop Estate, de druif aan te planten en er commerciële wijn mee te maken. De doorbraak kwam er in 1959, toen een wijn gemaakt van Pinotage werd verkozen tot beste wijn op de ‘Cape Wine Show’.
Abraham Izak Perold
Pinotage is een druif die zich relatief gemakkelijk laat verbouwen (net zoals Perold het gewild had). Maar toch zijn er ook tegenstanders van de variëteit. De druif vraagt namelijk veel aandacht als je er ook een goede wijn van wil maken. Bij de vinificatie komt er immers “3-methyl-1-butylacetaat” vrij, een stof die zich in Pinotage ontwikkelt. Deze stof kan aan de basis liggen van een typerende bananengeur, maar ook aan chemische geuren zoals zalf, verf, lak of vernis.
Bepaalde wijnkenners zijn vurige tegenstanders van Pinotage en er zijn zelfs Zuid-Afrikaanse wijnbouwers die vinden dat de druif niets te zoeken heeft in een wijngaard. De chemische geuren, overweldigende zuren en harde tannines zijn de voornaamste tegenargumenten.
Toch zijn er meer wijnboeren die het als een unieke Zuid-Afrikaanse variëteit beschouwen. De tegenstand komt volgens hen vooral voort uit het feit dat de wijnen die ervan gemaakt worden vooral erg on-Europees smaken. In de zogenoemde ‘Cape blends’ wordt de druif dan ook vaak gebruikt, maar ook monocépages blijven populair. Hate it or love it, Pinotage is onlosmakelijk verbonden geraakt met de Zuid-Afrikaanse wijnidentiteit.
Ook in andere Nieuwe Wereld-landen wordt Pinotage intussen aangeplant. Brazilië, Canada, Israël, Nieuw-Zeeland, de VS en Zimbabwe zijn voorbeelden.
Pinotage: een identikit
- Oorsprong: Zuid-Afrika
- Opvallende kenmerken: zeer onregelmatige resultaten. Soms heel goed, maar soms ook te veel zuren, tannines of aanwezigheid van aceton-achtige, chemische geuren en smaken.
- Typerende aroma’s: rokerig, aardbeien, bramen, aardse smaken, bananen en tropisch fruit, aceton (verf/lak/vernis/zalf)
- Synoniemen: Om Pinot Noir en Hermitage ook lexicaal te kruisen, werd voor ‘Pinotage’ geopteerd maar ook ‘Herminoir’ werd overwogen. Een andere naam die wel eens wordt gebruikt is ‘Perold’s Hermitage x Pinot’.
Wil je op de hoogte blijven van wat er reilt en zeilt op Le Vin Perdu? Dat kan via Twitter en Facebook.
januari 9th, 2013 → 8:11 pm
[...] aanleiding van de post over Pinotage, proefde ik de ‘free-run’ Pinotage van Middelvlei [...]
januari 12th, 2013 → 2:56 pm
[...] Pinotage is een cross breed van Pinot Noir en Cinsault (in Zuid-Afrika gekend als Hermitage). De kruising werd voor het eerst gekweekt in 1925 door Abraham Izak Perold (zie foto), een professor in viticultuur aan de universiteit van Stellenbosch. Hij wilde de robuustheid van de Cinsault koppelen aan de elegantie van de kwetsbare Pinot Noir. Het resultaat is een druif die donkere wijnen geeft met aroma’s van rood fruit en rokerige toetsen. Ook banaan en tropisch fruit worden genoemd als typerend. Die bananengeur is afkomstig van “3-methyl-1-butylacetaat” – ook gekend als bananenolie –, een stof die zich ontwikkelt in de Pinotage. Deze stof wordt echter ook gebruikt in verf, lak en vernis. En dat is net de geur die tegenstanders van de Pinotage terugvinden: een chemische, verfachtige geur (meer informatie over Pinotage lees je in deze post). [...]
februari 3rd, 2013 → 4:53 pm
[...] Hij is ook de oprichter van de Pinotage Association, een vereniging die alles in het werk stelt om Pinotage te promoten als het kroonjuweel van de Zuid-Afrikaanse wijnbouw. Het leverde Truter de titel [...]